شاخص هاي سلامت خانواده و ارائه مدل مفهومي خانواده سالم اسلامي- ايراني: مطالعه كيفي

سال دهم، شماره سوم، پياپي 39، پاييز 1396

جواد خدادادي سنگده / دکتري مشاوره خانواده، گروه مشاوره، دانشگاه خوارزمي، تهران، ايران                                       javad.khodadadi7@gmail.com

علي محمد نظري / دانشيار مشاوره، گروه مشاوره، دانشگاه خوارزمي، تهران، ايران               amnazariy@yahoo.com

خدابخش احمدي / استاد مشاوره خانواده، مرکز علوم رفتاري، دانشگاه علوم پزشکي بقية الله، تهران، ايران

دريافت: 13/04/1394- پذيرش: 25/08/1394                                                         kh_ahmady@yahoo.com

چکيده

اين پژوهش به روش كيفي و با هدف شناسايي شاخص هاي سلامت خانواده و تدوين مدل خانواده سالم اسلامي ايراني انجام شد. 13 نفر از والدين واجد شرايط به روش نمونه گيري هدفمند و با استفاده از مصاحبه عميق و اکتشافي، در طول يک دوره 12 ماهه مورد مطالعه قرار گرفتند. داده ها جمع آوري، ثبت و سپس کدگذاري شدند و در قالب مقوله هاي اصلي، مقوله بندي شدند. تحليل تجارب شرکت کنندگان، به شناسايي 534 کد اوليه، 32 زير مقوله و 6 شاخص شامل شاخص هاي فردي، زوجي، والدگري، خانوادگي، فرهنگي- اجتماعي و ديني منجر شد. نتايج نشان داد عواملي همچون مسئوليت پذيري، گذشت، پختگي، تعهد، قدرداني، صميميت، تلاش براي خشنودي يکديگر، همکاري، حمايت متقابل، رضايت جنسي، خانواده گرايي، نظارت، انعطاف پذيري، اوقات فراغت، مُدگرا نبودن، باورها و رفتارهاي ديني نقش دارند. اين عوامل، در سلامت خانواده نقش بسيار مهمي ايفا مي کنند، بنابراين لزوم توجه بيشتر به مباني فرهنگي و اجتماعي در پرداختن به خانواده اهميت بنيادي دارد.

کليدواژه ها: سلامت خانواده، شاخص، تجارب والدين، اسلامي - ايراني، مطالعه کيفي.