مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) روان‌شناسی و دین 2008-1782 1 2 2008 08 15 بررسی رابطه میان انگیزه پیشرفت و خویش بینی 105 130 27 FA نجیب الله نوری استادیار - روان شناسی عمومی مؤسسه آموزشی امام خمینی 0000-0003-4489-9460 مسعود جان بزرگی استاد - گروه روان‌شناسی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه Journal Article 2026 07 05 This study's purpose is to investigate the relationship between achievement motivation and optimism, and to delineate the relationship between the parameters of these two variables and some others variables such as rivalry and the level of education. To test the hypotheses, the researcher has selected 64 subjects (during two terms) randomly from male students in Imam Khomeini Educational and Research Institute in 1385-86. All subjects replied to the "Helmreich's achievement motivation test" normalized in Mazandaran province, and the test of optimism translated and validated by the researcher. The data were analyzed using Pearson's correlation, "t" Test regression. The results revealed that there is a Significant positive relationship between achievement motivation Disregarding one of its parameters, and the extended optimism. There is also a Significat positive relationship between two parameters of achievement motivation, i.e. "leaning towards achievement" and "Perseverance", and optimism. No relationship was observed between another parameter of achievement motivation, i.e. "rivalry", and optimism. The scores of M.A. students for achievement motivation and optimism were not much different with those of B.A. students. Consequently, three hypotheses out of four were supported: there is a Significant relationship between optimism and achievement motivation; five parameters of achievement motivation differ in their relations with optimism; and rivalry is negatively related to optimism. Besides, there is no relationship between the level of education and the level of achievement motivation. هدف این پژوهش، بررسى رابطه میان انگیزه پیشرفت و خوش‏بینى و روشن ساختن رابطه میان مؤلفه‏هاى این دو متغیر و نیز متغیرهایى همچون رقابت‏جویى و سطح تحصیلات است. پژوهشگر به منظور آزمودن فرضیه‏هایش، از میان دانش‏پژوهان مرد مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى قدس‏سره قم در سال تحصیلى 86 - 1385، 63 نفر را به تصادف برگزید. تمامى شرکت کنندگان، «آزمون انگیزه پیشرفت هلمریچ» را که در استان مازندران هنجاریابى شده است و نیز آزمون خوش‏بینى را که پژوهشگر ترجمه و اعتباریابى کرده است، پاسخ دادند. داده‏ها به روش هم‏بستگى پیرسون، آماره t و رگرسیون تحلیل شدند. نتایج نشان داد که میان انگیزه پیشرفت بدون احتساب یکى از مؤلفه‏هاى آن با خوش‏بینى تعمیم یافته رابطه مثبت معنادار وجود دارد. همچنین دو مؤلفه «گرایش به پیشرفت» و «پشتکار» از مؤلفه‏هاى انگیزه پیشرفت، با خوش‏بینى رابطه مثبت معنادار دارند. بین «رقابت‏جویى» یکى دیگر از مؤلفه‏هاى انگیزه پیشرفت با خوش‏بینى، رابطه معنادارى مشاهده نشد. نمره‏هاى انگیزه پیشرفت و خوش‏بینى دانش‏پژوهان دوره کارشناسى با دانش‏پژوهان دوره کارشناسى ارشد تفاوت معنادارى ندارند. نتیجه اینکه سه فرضیه از چهار فرضیه یاد شده تأیید مى‏شود؛ یعنى بین خوش‏بینى و انگیزه پیشرفت، رابطه معنادارى وجود دارد. پنج مؤلفه انگیزه پیشرفت از نظر میزان رابطه با خوش‏بینى متفاوت هستند و رقابت‏جویى با خوش‏بینى، رابطه منفى دارد. همچنین میان سطح تحصیلات و میزان انگیزه پیشرفت رابطه‏اى وجود ندارد.