TY - JOUR ID - 5002667 TI - خودشکوفایی در روان‌شناسی و کمال انسان در قرآن: مبانی مؤلفه‌ها و کمال نهایی انسان JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 3 LA - fa SN - 2008-1782 AU - Hamid reza, Imanifar AD - دانشگاه پیام نور لامرد استان فارس Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 19 IS - 1 SP - EP - خودشکوفایی ,انسان کامل ,قرآن ,روان‌شناسی انسان‌گرا ,DO - 10.22034/ravanshenasi.2025.5002667 AB - هدف این پژوهش بررسی تطبیقی مفهوم «خودشکوفایی» در روان‌شناسی و «انسان کامل» در قرآن کریم است. بدین منظور، ابتدا دیدگاه‌های روان‌شناسان درباره خودشکوفایی مرور و در چهار گروه اصلی (رفتارگرا و شناختی، روان‌پویشی، انسان‌گرا و مثبت‌گرا) طبقه‌بندی شد. سپس با تحلیل محتوای کلیدواژه‌هایی مانند ایمان، اخلاص، تقوا، اولیاء، متقین و صالحین، ویژگی‌های انسان کامل در قرآن کریم استخراج گردید. یافته‌ها نشان داد هر دو دیدگاه بر رشد و شکوفایی استعدادهای انسان، اهمیت فضایل اخلاقی، علائق اجتماعی و روابط مثبت انسانی تأکید دارند. با این حال، تفاوت بنیادین میان این دو رویکرد در غایت و مبنای خودشکوفایی است. در روان‌شناسی، کمال بیشتر به تحقق فردی، رضایت روانی و روابط اجتماعی معطوف است، در حالی که در قرآن، رسیدن به مرتبه انسان کامل تنها از مسیر ایمان، بندگی و پیوند با خداوند ممکن است. قرآن کریم همچنین با ارائه مجموعه‌ای از انگیزه‌های درونی و بیرونی، قوی‌ترین محرک‌ها را برای حرکت انسان به سوی کمال فراهم می‌سازد. این نتایج نشان می‌دهد که برای پاسخ به نیازهای پیچیده انسان معاصر، می‌توان با تلفیق آموزه‌های الهی قرآن و یافته‌های روان‌شناسی، الگویی جامع‌تر برای تعلیم و تربیت، روان‌درمانی و رشد اجتماعی طراحی کرد. UR - https://ravanshenasi.nashriyat.ir/node/5002667 L1 - ER -