This study's purpose is to test the hypothesis of whether there is a
relationship between religious doctrines (if transformed to measurable
parameter) in the domain of happiness, and the psychological happiness
and depression. Furthermore, can we create an instrument based on
religious sources to measure happiness? The present study has investigated
this relationship in 42 male and female married students in Imam
Khomeini Educational and Research Institute in Qom. To this end, a
questionnaire of happiness Components based on the Prophet and Imams'
traditions was prepared and validated and presented to the sample group
along with the Oxford happiness inventory and the Beck's depression
inventory. Then the data were analyzed using Pearson's product-moment
correlation procedure. The results revealed that religious happiness has a
Significant positive relationship with psychological happiness, and a
Significant negative relationship with depression. In view of these
relationships, this study shows that an instrument can be created based on
religious sources for measuring religious and unreligious individuals'
happiness. Furthermore, the negative relationship with depression reveals
that some interVenting can be arranged to somehow change the lifestyle of
the depressed people through Practicing some religious parameters of
happiness.
Title :بررسی رابطه بین شادکامی با جهت گیری مذهبی و شادکامی روانشناختی و افسردگی در دانش پژوهان مؤسسه امام خمینی قم سال تحصیلی 86 ـ 85
Abstract:
هدف این پژوهش، آزمودن این فرضیه است که آیا میان آموزههاى دینى (اگر به صورت شاخصهاى اندازهپذیر تبدیل شوند) در حوزه شادکامى با شادکامى روانشناختى و افسردگى رابطهاى وجود دارد؟ همچنین آیا بر اساس منابع مذهبى مىتوان ابزارى ساخت که شادکامى افراد را بسنجد؟ پژوهش حاضر، این رابطه را در 42 نفر از دانشپژوهان متأهل مرد و زن در سطح کارشناسى و کارشناسى ارشد مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى قدسسره شهر قم بررسى کرده است. بدین منظور، پرسشنامهاى از مؤلفههاى شادکامى در روایتهاى معصومین علیهمالسلام تهیه و اعتباریابى شد و سپس همراه با پرسشنامه شادکامى آکسفورد و سیاهه افسردگى بک، بر روى گروه نمونه اجرا گردید. آنگاه دادهها با استفاده از روش همبستگى گشتاورى پیرسون تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان دادند میان شادکامى دینى با شادکامى روانشناختى رابطه معنادار مثبت و با افسردگى، رابطه معنادار منفى وجود دارد. با توجه به این رابطه، از این پژوهش برآمد که بر اساس منابع مذهبى مىتوان ابزارى ساخت که شادکامى افراد مذهبى و غیر مذهبى را بسنجد. همچنین رابطه معکوس میان شادکامى و افسردگى نشان مىدهد که مىتوان مداخلههایى ترتیب داد تا سبک زندگى افراد افسرده، به گونهاى با تمرین مؤلفههاى شادکامى دینى تغییر کند.
1. آرگیل، مایکل، روانشناسى شادى، ترجمه: مسعود گوهرى انارکى، حمید طاهرنشاطدوست، حسن پالاهنگ، فاطمه بهرامى، اصفهان، جهاد دانشگاهى واحد اصفهان، چاپ دوم، 1383.
2. آمدى، عبدالواحد بن محمد، تصنیف غررالحکم و دررالکلم، تحقیق: مصطفى درایتى و حسین درایتى، قم، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى، چاپ دوم، 1378.
3. اکبریان، مهدى و خوشهمهرى، گیتى، بررسى رابطه عمل به باورهاى دینى و شادکامى دانشجویان، 1383.
به نقل از: 21/11/85، WWW.Mehrnews.com
4. پناهى، علىاحمد، بررسى رابطه میزان تقید به نماز و سطح اضطراب دانشآموزان سال دوم دبیرستان شهرستان قم، مقطع سنى 16 سال در سال تحصیلى 82 - 81، پایاننامه کارشناسى ارشد، کتابخانه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى قم، 1382.
5. جوادى آملى، عبداللّه، انتظار بشر از دین، تحقیق و تنظیم: محمدرضا مصطفىپور، قم، اسراء، چاپ اول، 1380.
6. حیدرى، مجتبى، بررسى رابطه جهتگیرى مذهبى و رضامندى از زندگى زناشویى در خانوادههاى معلمان مرد شهرستان قم، پایاننامه کارشناسى ارشد، کتابخانه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى قم، 1382.
7. داودى کهکى، محمدرضا، شادابى و نشاط از دیدگاه آیات و روایات تفسیرى، پایاننامه کارشناسى ارشد، کتابخانه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمینى قم، 1382.
8. راستى، على و سیدمحمدرضا تقوى، مقایسه سوگیرى حافظه صریح نسبت به پردازش اطلاعات هیجانى منفى در بیماران مبتلا به اضطراب منتشر، افسردگى اساس و افراد بهنجار، مجله روانشناسى، ش 39، 1385.
9. سلطانى زرندى، احمد، بررسى تأثیر روزهدارى در ماه مبارک رمضان بر وضعیت روانى، پایاننامه دکترى، دانشگاه علوم پزشکى کرمان، 1377.
10. علىپور، احمد، احمدعلى نوربالا، جواد اژهاى و حسین مطیعیان، شادکامى و عملکرد ایمنى بدن، مجله روانشناسى، ش 15، 1379.
11. کاظمى، مجید، کریمى، انصارى، نگاهبان، حسینى و وزیرىنژاد، تأثیر روزه رمضان بر بهداشت روان و افسردگى دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامى سیرجان در سال 1383، مجله دانشگاه علوم پزشکى رفسنجان، ش2، 1385.
12. فرخى، حسن، بیژن، گیلانى، رضا زمانى و علىاکبر حدادى کوهسار، رابطه سبکهاى مقابله و اسناد با افسردگى، مجله پژوهشهاى روانشناختى، دوره 9، ش 1و2، 1385.
13. کرمى نورى، رضا، محمدىفر مکرى و یزدانى، مطالعه عوامل مؤثر بر احساس شادى و بهزیستى در دانشجویان دانشگاه تهران، مجله روانشناسى و علوم تربیتى، ش 1، 1381.
14. نوربالا، احمدعلى و احمد علىپور، بررسى مقدماتى و روایى پرسشنامه شادکامى آکسفورد در دانشجویان دانشگاههاى تهران، فصلنامه اندیشه و رفتار، سال 5، ش 1 و 2، 1385 (به نقل از: 21/11/85http://dbase.irandoc.ac.ir/00154/00154740.htm-)
15. هادیانفرد، حبیب، احساس بهزیستى و فعالیتهاى مذهبى در گروهى از مسلمانان، فصلنامه اندیشه و رفتار، ش 20، 1384.
16. Argyle, M, The Psychology of Happiness, Usa & Canada: Rutledge, Taylor & Francis Group, 2001.
Muhannadi, Kazim, Jan bozorgi, Masuod. (2026) بررسی رابطه بین شادکامی با جهت گیری مذهبی و شادکامی روانشناختی و افسردگی در دانش پژوهان مؤسسه امام خمینی قم سال تحصیلی 86 ـ 85. Ravanshenasi Wa Din, 1(2), 131-144
Kazim Muhannadi; Masuod Jan bozorgi."بررسی رابطه بین شادکامی با جهت گیری مذهبی و شادکامی روانشناختی و افسردگی در دانش پژوهان مؤسسه امام خمینی قم سال تحصیلی 86 ـ 85". Ravanshenasi Wa Din, 1, 2, 2026, 131-144
Muhannadi, K, Jan bozorgi, M.(2026) 'بررسی رابطه بین شادکامی با جهت گیری مذهبی و شادکامی روانشناختی و افسردگی در دانش پژوهان مؤسسه امام خمینی قم سال تحصیلی 86 ـ 85', Ravanshenasi Wa Din, 1(2), pp. 131-144
Muhannadi, K, Jan bozorgi, M. بررسی رابطه بین شادکامی با جهت گیری مذهبی و شادکامی روانشناختی و افسردگی در دانش پژوهان مؤسسه امام خمینی قم سال تحصیلی 86 ـ 85. Ravanshenasi Wa Din, 2026; 1(2): 131-144