کارآمدی آموزش معنویت با رویکرد اسلامی در کاهش اضطراب وجودی
نوع مقاله:
پژوهشی
نویسندگان:
چکیده:
این پژوهش با هدف بررسی کارآمدی آموزش معنویت اسلامی در کاهش اضطراب وجودی انجام گرفته است. طرح پژوهش، از نوع نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل می باشد. جامعه آماری، شامل همه دانش آموزان دختر سال اول متوسطه شهر کرمانشاه، در سال تحصیلی 93-1392بود که با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای، یک دبیرستان انتخاب و از جمعیت 120 نفری دانش آموزان مذکور، تعداد 30 نفر، که نمره اضطراب وجودی زیرخط برش را در مقیاس اضطراب وجودی گود کسب کرده بودند، انتخاب شده و به 2 گروه 15 نفری آزمایش و کنترل تقسیم شدند. برای گروه آزمایش، 5 جلسه90 دقیقه ای آموزش معنویت با رویکرد اسلامی برگزار گردید. پس از اجرای جلسات آموزشی، آزمون اضطراب وجودی گود بر هر 2 گروه اجرا شد. برای تحلیل داده ها از تحلیل کوواریانس تک متغیره (ANCOVA) استفاده گردید. نتایج به دست آمده نشان داد که بین گروه آزمایش و کنترل، از لحاظ اضطراب وجودی تفاوت معنی داری وجود دارد؛ یعنی آموزش معنویت اسلامی در کاهش اضطراب وجودی تأثیر کارآمدی داشته است.
Article data in English (انگلیسی)
Title:
The Efficiency of Cultivating Islamic Spirituality in Reducing Existential Anxiety
Abstract:
The aim of this research is to investigate the efficiency of cultivating Islamic spirituality in reducing existential anxiety. The research project is a kind of semi-pilot survey conducted on a control group who sat a pre-test and a post-test. The population sample consists of female students at the first level of high school in Kermanshah for the academic year 1392-93(solar). They were chosen from among the students of one high school through a cluster sampling method. From among 120 students, 30 students were chosen for the survey. They were suffering from existential anxiety with a grade under the cutting line in the Scale of existential anxiety arena. They were divided into two groups: a test group (15 students) and a control group (15 students). The test group were offered 5 ninety-minute training sessions on spirituality according to an Islamic approach. After the training sessions, the two groups sat an existential anxiety arena test. A univariate co-variance analysis (ANCOVA) was used for analyzing the data. The obtained results show that there is a significant difference between the test group and the control group with regard to existential anxiety, that is, cultivating Islamic spirituality has a practical effect on reducing existential anxiety.
References:
References:
- ابوالقاسمي، محمدجواد، 1391، «مفهومشناسي سلامت معنوي و گستره آن در نگرش ديني»، اخلاق پزشکي، سال ششم، ش 20، ص 47-69.
- اژدريفرد، پريسيما و همكاران، 1389، «بررسي تأثير آموزش عرفان و معنويت بر سلامت روان دانشآموزان»، انديشههاي تازه در علوم تربيتي، سال پنجم، ش 2، ص 105-125.
- امينيجاويد، ليلا، 1392، تأثير ارتقاي هوش معنوي بر افسردگي و شادکامي دانشآموزان دختر سال اول متوسطه شهر کرمانشاه در سال تحصيلي 92-1391، پاياننامه کارشناسي ارشد، تهران، دانشگاه الزهرا.
- بوالهري، جعفر و همكاران، 1391، «کارايي رويکرد گروه درماني معنوي بر کاهش ميزان افسردگي، اضطراب و استرس در زنان مبتلا به سرطان سينه»، جامعهشناسي زنان، سال سوم، ش 1، ص 105-112.
- پرتو اعظم، حميده و همكاران، 1388، «فراواني و شدت افسردگي در دختران نوجوان دبيرستانهاي دخترانه شهر خوي در سال تحصيلي 1387-1386»، فصلنامه دانشکده پرستاري و مامايي اروميه، دوره هفتم، ش 2، ص 89-93.
- تبرايي، رامين و همكاران، 1387، «بررسي سهم تأثير جهتگيري مذهبي بر سلامت روان در مقايسه با عوامل جمعيتشناختي»، روانشناسي و دين، سال اول، ش 3، ص 37-62.
- دادستان، پريرخ، 1376، روانشناسي مرضي تحولي، تهران، سمت.
- دهشيري، غلامرضا، 1384، «بررسي رابطه دينداري و بحران هويت در بين دانشآموزان دبيرستاني شهرستان يزد»، تعليم و تربيت، ش 19، ص 25-36.
- رودگر، محمدجواد، 1388، «معنويتگرايي در قرآن (مباني، مؤلفهها و کارکردهاي معنويت قرآني»، علوم اسلامي، سال چهارم، ش 14، ص 1-17.
- رضايي، اميرموسي و همكاران، 1391، «بررسي ارتباط جهتگيري مذهبي با اضطراب و افسردگي دانشجويان دانشگاه علوم پزشکي اصفهان»، تحقيقات علوم رفتاري، دوره دهم، ش 6، ص 509-519.
- شکرکن، حسين و همكاران، 1380، «بررسي و مقايسه انواع هويت در ابعاد اعتقادي و روابط بينفردي در دانشجويان دختر و پسر دانشگاه شهيد چمران اهواز»، مجله تربيتي و روانشناسي دانشگاه شهيد چمران اهواز، دوره سوم، سال هشتم، ش 1و 2، ص 73-98.
- شجاعي، محمدحسين، 1383، «ايمان و اضطراب»، حديث زندگي، ش 18، ص 33-؟؟.
- صدوق، محمدبن علي، 1406ق، معاني الاخبار، بيروت، موسسه الاعلمي.
- طباطبائي، سيدمحمدحسين، 1371، الميزان، قم، اسماعيليان.
- غباريبناب، باقر و همكاران، 1388، «رابطه دلبستگي به خدا و اضطراب وجودي در دانشجويان»، کنگره بينالمللي روانشناسي دين و فرهنگ.
- غلامي، علي و كيومرث بشليده، 1390، «کارايي معنويت درماني بر سلامت روان زنان مطلقه»، مشاوره و رواندرماني، سال اول، ش 3، ص 331-348.
- گنجي، حمزه، 1388، ارزشيابي شخصيت، تهران، ساوالان.
- مرعشي، سيدعلي و همكاران، 1391، «تأثيرآموزش هوش معنوي بر بهزيستي روانشناختي، اضطراب وجودي، و هوش معنوي»، دستاوردهاي روانشناختي، دوره چهارم، سال سوم، ش 1، ص 63-80.
- مرعشي، سيدعلي، 1390، تأثير آموزش هوش معنوي بر بهزيستي روانشناختي، اضطراب وجودي و هوش معنوي در دانشجويان دانشکده نفت اهواز، پاياننامه دکتري روانشناسي عمومي، اهواز، دانشگاه شهيد چمران.
- مصطفايي، محمدرضا و سعيد بشيريان، 1391، «بررسي مقايسهاي ميزان افسردگي در نوجوانان مبتلا به بيماريهاي خاص و سالم شهر همدان»، مجله دانشکده پرستاري و مامايي همدان، دوره بيستم، ش 2، ص 65-71.
- مکارم شيرازي، ناصر، 1374، تفسير نمونه، تهران، دارالکتب الاسلاميه.
- مي، رولو، 1392، انسان در جستوجوي خويشتن، ترجمة سيدمهدي ثريا، چ سوم، تهران، دانژه.
- وست، ويليام، 1388، رواندرماني و معنويت، ترجمة شهريار شهيدي و سلطانعلي شيرافکن، تهران، رشد.
- نريماني، محمد و همكاران، 1391، «کارايي آموزش ايمنسازي رواني بر کاهش استرس، اضطراب و افسردگي دانشآموزان دختر مقطع پيشدانشگاهي»، روانشناسي مدرسه، سال اول، ش 3، ص 101-111.
- نورعليزاده ميانجي، مسعود و مسعود جانبزرگي، 1389، «رابطه اضطراب وجودي و اضطراب مرضي و مقايسه آنها در سه گروه افراد بزهکار، عادي و مذهبي»، روانشناسي و دين، سال سوم، ش 2، ص 29-44.
- نقوي قائني خراساني، سيدمحمدتقي، 1292، مفتاحالسعاده في شرح نهجالبلاغه، تهران، مکتبه المصطفوي.
- هادي، مهدي و مسعود جانبزرگي، 1388، «کارايي درمان يکپارچه توحيدي بر مؤلفههاي شخصيت و باليني»، روانشناسي و دين، سال دوم، ش 2، ص 71-104.
- يعقوبي، حسن، و همكاران، 1391، «مقايسه تأثير رفتاردرماني شناختي و رواندرماني معنوي- مذهبي بر کاهش اضطراب پنهان»، مطالعات روانشناسي باليني، سال دوم، ش 7، ص 146-163.
- Berman, S. L., C. F, & stickle, T. R, 2006, Existential anxiety in adolescents: prevalence, Structure, association with psychological symptoms and identity development, Journal of youth and adolescence, v. 35, N. 2, p. 303-310.
- Bugental, J, F, T, 1965, The Search Authenticity, Holt, Rineart, and Wilson, inc, London: new York.
- Clinebell, H. J, 1965, The Christian message and mental health, Rethrieved from: http://faculty.plts.edu/gpence/html/mental.htm.
- Henrie, J. A, Religiousness, 2010, Future time Perspective, and Death Anxiety among Adults. Thesis, Master of Science in Psychology.
- Hullett, Michael. A, 1994, A Validation Study of the Existential Anxiety scale, paper presented at: Middle Tennessee Psychological Association Nashville, Tennessee,April 30.
- Kesebir, P, 2009, Perceivingthe world in sacred terms: it s buffering function against death anxiety. Dissertation, doctor of philosophy, University of Illinois at Urbana- Champaign.
- Kierkegaard, S, 1980, The Concept of Dread Princeton, Princeton University Press, new Hersy.
- Richards, S.P, & Bergin, A. E. A, 2005, spiritual strategy for counseling and psychotherapy, U.S.A: American Psychological Association.
- Shreve-Neiger, A. K, & Edelstein, B, A, 2004, Religion and anxiety: A critical review of the literature, Tn Sturgeon, R. S & Hamley, R.W, Religiosity and anxiety, Journal of Social Psychology, v. 108, p. 379-397.
شیوه ارجاع به این مقاله:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
زینی وند، زهرا، امینی جاوید، لیلا، کرمی، جهانگیر. (1394) کارآمدی آموزش معنویت با رویکرد اسلامی در کاهش اضطراب وجودی. فصلنامه روانشناسی و دین، 8(4)، 93-106
زهرا زینی وند؛ لیلا امینی جاوید؛ جهانگیر کرمی."کارآمدی آموزش معنویت با رویکرد اسلامی در کاهش اضطراب وجودی". فصلنامه روانشناسی و دین، 8، 4، 1394، 93-106
زینی وند، زهرا، امینی جاوید، لیلا، کرمی، جهانگیر.(1394) 'کارآمدی آموزش معنویت با رویکرد اسلامی در کاهش اضطراب وجودی'، فصلنامه روانشناسی و دین، 8(4), pp. 93-106
