این مقاله در یکی از شماره های بعدی نشریه روان‌شناسی و دین منتشر خواهد شد.

    عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی: یک مطالعه پدیدارشناسی

    نوع مقاله: 
    پژوهشی
    نویسندگان:
    محمد دهقانی شورکی / دانشجوی کارشناسی ارشد - موسسه آموزش عالی اخلاق و تربیت / mdsh199296@gmail.com
    doi 10.22034/ravanshenasi.2026.5002685⏳
    چکیده: 
    این مطالعه با هدف تبیین عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی انجام شد. پژوهش حاضر از نوع کیفی و با رویکرد پدیدارشناسی توصیفی اجرا گردید. مشارکت‌کنندگان شامل ۲۰ نفر (۱۲ مرد و ۸ زن) بودند که به‌صورت هدفمند و با حداکثر تنوع انتخاب شدند و همگی تجربه زیسته طلاق عاطفی را داشتند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری و با استفاده از روش تحلیل مضمون هفت‌مرحله‌ای کُلایزی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.تحلیل داده‌ها منجر به شناسایی هفت مضمون محوری به‌عنوان عوامل اصلی زمینه‌ساز طلاق عاطفی شد که عبارتنداز: فقدان شناخت پیش از ازدواج، ناسازگاری بنیادین ارزش‌ها و اهداف، فشارهای اقتصادی و استرس‌های ناشی از آن، دخالت‌های نامناسب اطرافیان، فقدان مهارت‌های ارتباطی وحل تعارض، غفلت از نیازهای عاطفی وروانی، و مسائل اخلاقی-رفتاری. همچنین، نقش عناصر معنوی به‌صورت یک متغیر دووجهی (هم به‌عنوان عامل بازدارنده و هم به‌عنوان عامل تسهیل‌کننده در شرایط خاص) وعمدتاً در قالب نقش تعدیل‌گر شناسایی شد.یافته‌ها بر اهمیت نگاه همه‌جانبه و توجه به بنیان‌های معنوی اصیل در طراحی مداخلات پیشگیرانه، برنامه‌های مشاوره زوجین وهمچنین آموزش‌های پیش از ازدواج تأکید می‌کند.
    Article data in English (انگلیسی)
    Abstract: 
    This study was conducted to explain the underlying factors of emotional divorce, emphasizing the moderating role of spiritual elements. The present research employed a qualitative approach, utilizing descriptive phenomenology. Participants included 20 individuals (12 men and 8 women) selected through purposive sampling with maximum variation, all of whom had lived experience of emotional divorce. Data were gathered via in-depth semi-structured interviews and analyzed using Colaizzi's seven-step thematic analysis method. Data analysis led to the identification of seven core themes as primary underlying factors of emotional divorce: lack of premarital understanding, fundamental incompatibility of values and goals, economic pressures and associated stress, inappropriate interference by others, lack of communication and conflict-resolution skills, neglect of emotional and psychological needs, and ethical-behavioral issues. Furthermore, the role of spiritual elements was identified as a dual-faceted variable—acting both as a preventive factor and, under specific conditions, a facilitating factor—primarily serving a moderating function. The findings emphasize the importance of a comprehensive perspective and attention to authentic spiritual foundations in designing preventive interventions, couples counseling programs, and premarital education.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    دافعیان، مهدی، احمدی محمدآبادی، محمدرضا، نجفی، محمدرضا ، دهقانی شورکی، محمد. () عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی: یک مطالعه پدیدارشناسی. فصلنامه روان‌شناسی و دین، ()، - https://doi.org/10.22034/ravanshenasi.2026.5002685.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    مهدی دافعیان؛ محمدرضا احمدی محمدآبادی؛ محمدرضا نجفی؛ محمد دهقانی شورکی."عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی: یک مطالعه پدیدارشناسی". فصلنامه روان‌شناسی و دین، ، ، ، -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    دافعیان، مهدی، احمدی محمدآبادی، محمدرضا، نجفی، محمدرضا ، دهقانی شورکی، محمد.() 'عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی: یک مطالعه پدیدارشناسی'، فصلنامه روان‌شناسی و دین، (), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    دافعیان، مهدی، احمدی محمدآبادی، محمدرضا، نجفی، محمدرضا ، دهقانی شورکی، محمد. عوامل زمینه‌ساز طلاق عاطفی با تأکید بر نقش تعدیل‌گر عناصر معنوی: یک مطالعه پدیدارشناسی. روان‌شناسی و دین، , ؛ (): -